Openbare briefwisseling

Geert Teisman en Co Verdaas reflecteren in een openbare briefwisseling op de urgentie van de energietransitie.

  • Angst erkennen, toch bewegen

    In de laatste brief stelt Co dat vooruitgang vraagt om angst en kwetsbaarheid serieus te nemen. Het is zwaar om afscheid te nemen van het vertrouwde stelsel én in het onbekende springen. ‘Het systeem’ is door mensen gemaakt en kan dus worden herontworpen. Je komt er alleen als je elkaar vasthoudt.

  • Complexiteit vraagt moed

    Transities zijn levende vraagstukken. Geldende regels, factoren die ertoe doen, beproefde oplossingen en de urgentie veranderen. Niemand bezit meer dan een deel van de kennis. Voortgang ontstaat in de tussenruimte, waar professionals hun stukjes kennis samenvoegen voor het aanpakken van de opgave.

  • Het regionale verhaal als versneller

    Er komt vooruitgang als partners gebiedsgericht samenwerken. Experimenteer en leer met een groep bereidwillige partners. Spreek werkprincipes af, zorg voor iteratief verantwoorden en zet niet alleen instrumenten maar gedrag centraal. Het algemeen belang is méér dan de optelsom van deelbelangen.

  • Van eigen doelen naar gezamenlijke uitkomst

    Kies voor samen verantwoorden op netwerkprestaties en brede welvaart, in plaats van apart per organisatie. Angst en verwarring leiden ertoe dat beleidsmakers zich verschuilen achter eenvoudige, organisatie-centrische oplossingen. Je komt verder met regiosamenwerking en een gedeeld gebiedsverhaal.

  • Van grote opgave naar gebied

    Het energiesysteem loopt tegen zijn grenzen aan. Dit vergt ingrijpende ruimtelijke keuzes. Regionale samenwerking moet die keuzes helpen dragen. Vertaal nationale opgaven in regionale verhalen en keuzes. Communiceer vanuit de ontvangers. Zorg dat de samenleving en de omgeving in balans zijn.

  • Met 15% beginnen

    Nieuwe bestuurders overschatten hoeveel ze snappen en overschatten wat ze zelf kunnen oplossen met nóg meer wetten en beleid. In complexe vraagstukken heb je meerlaags, lichtvoetig beleid nodig met ruimte voor verbetering. Voeg kennis toe om naar een volgende betere versie te groeien.

  • Verschil als vertrekpunt

    Vooruitgang vraagt erkenning dat er géén eenduidig gedeeld toekomstbeeld bestaat. Democratie betekent vanzelfsprekend botsende waarden en belangen. Redelijke mensen kunnen met dezelfde kennis verschillend oordelen. Houdt koers via gesprek en verbinding, koester de verscheidenheid aan inzichten.

  • Werk met wat je wél weet

    Vooruitgang in de energietransitie ontstaat niet door enkellaags beleid, maar door meerlaags sturen in een complex systeem. Zet daarom aantrekkelijke toekomstbeelden centraal en werk vanuit een ‘openingsbod’, zoals bij de RES, om te komen tot creatieve combinaties over sectoren en schalen heen.

  • De tijden veranderen, samen koers houden

    De samenleving is ‘verre van af’. Meerdere opgaven (energie, wonen, klimaat, stikstof) spelen tegelijk. Stagnatie in de uitvoering komt door complexiteit en schaarste. Niemand gaat er alleen over. De tussenruimte moet daarom worden georganiseerd om koers te houden op een ‘long and winding road’.

    Cookie-instellingen